ท่านที่หมดการสะสม(ปัจจัยหรือกรรมดีกรรรมชั่ว) พิจารณาโภชนะก่อนบริโภค เข้าถึงความหลุดพ้น อันว่างจากกิเลสและไร้นิมิตหมายคือกิเลส บุคคลเช่นนี้ ยากที่สามัญชนขะตามทัน เหมือนนกบินบนท้องฟ้า ตามทันยาก
ผู้ที่ไม่สั่งสม ผู้รู้จักประมาณโภชนาการ ผู้มีสุญญตวิโมกข์และอนิมิตตวิโมกข์เป็นอารมณ์ ร่องรอยของพวกเขาย่อมไม่อาจตามหาได้ ดุจรอยนกในอากาศ
คำอธิบายเชิงลึก
พระพุทธองค์ทรงสอนถึงลักษณะสำคัญ 3 ประการของพระอรหันต์ในคาถานี้ ประการแรก ท่านไม่สั่งสมทรัพย์สมบัติ ความมั่งคั่งทางวัตถุคือรูปธรรมของความโลภและเป็นต้นเหตุแห่งความผูกพัน การใช้ชีวิตอย่างเรียบง่ายและละทิ้งการครอบครองคือการตัดรากถอนโคนความยึดติด ประการที่สอง ท่านเข้าใจจุดประสงค์ที่แท้จริงของการบริโภคอาหาร ท่านไม่ได้ฉันเพื่อความเอร็ดอร่อย เพื่อความเพลิดเพลิน หรือเพื่อประดับตกแต่งร่างกาย แต่ฉันเพียงเพื่อหล่อเลี้ยงธาตุขันธ์ให้ดำรงอยู่สำหรับการปฏิบัติธรรม ประการที่สาม จิตของท่านดำรงอยู่อย่างอิสระในสภาวะ "สุญญตา (ความว่าง) อนิมิตตะ (ไม่มีนิมิตเครื่องหมาย) และวิโมกข์ (ความหลุดพ้น)" ท่านตระหนักดีว่าสรรพสิ่งทั้งปวงล้วนว่างเปล่าจากตัวตนที่เที่ยงแท้ (สุญญตา) และปราศจากแก่นสารที่แท้จริง (อนิมิตตะ) เพราะท่านไม่ยึดมั่นในปรากฏการณ์ทางโลกที่ไม่เที่ยงเหล่านี้ จิตของท่านจึงหลุดพ้นอย่างสมบูรณ์ เปรียบดั่งนกที่บินข้ามท้องฟ้ากว้างใหญ่โดยไร้ร่องรอย ผู้ที่รู้แจ้งแล้วย่อมดำเนินชีวิตไปในโลกโดยปราศจากมลทินและไร้ซึ่งภาระแห่งความยึดมั่นถือมั่นใดๆ
สวัสดีค่ะ คาถาที่ 92 จากพระอรหันตวรรคนี้กล่าวถึงลักษณะสำคัญของพระอรหันต์ 3 ประการค่ะ
1. **ไม่สั่งสม:** ท่านไม่สะสมทรัพย์สินหรือกรรมดีกรรมชั่ว เพราะเข้าใจว่าความยึดติดในสิ่งเหล่านี้เป็นต้นเหตุของความทุกข์
2. **รู้จักประมาณในการบริโภค:** ท่านพิจารณาอาหารก่อนบริโภค ไม่ได้ฉันเพื่อความเอร็ดอร่อย แต่เพื่อหล่อเลี้ยงร่างกายให้ดำรงอยู่เพื่อการปฏิบัติธรรมเท่านั้น
3. **เข้าถึงความหลุดพ้น:** จิตของท่านเป็นอิสระจากกิเลสและความยึดมั่นในสิ่งต่างๆ (สุญญตาและอนิมิตตวิโมกข์)
ด้วยเหตุนี้ ร่องรอยการดำเนินชีวิตของพระอรหันต์จึงยากที่คนทั่วไปจะตามทัน เหมือนรอยนกที่บินไปในอากาศแล้วไม่ทิ้งร่องรอยไว้เลยค่ะ
คุณรู้สึกอย่างไรกับแนวคิดเรื่องการไม่สั่งสมและรู้จักประมาณในการบริโภคคะ?
