โทษคนอื่นเห็นได้ง่าย โทษตนเห็นได้ยาก คนเรามักเปิดเผยโทษคนอื่น เหมือนโปรยแกลบ แต่ปิดบังโทษของตน เหมือนนักเลงเต๋าโกงซ่อนลูกเต๋า
ความผิดของผู้อื่นเห็นได้ง่าย แต่ความผิดของตนเองเห็นได้ยาก เหมือนคนตักฝัดข้าวที่คอยจับผิดความผิดของผู้อื่น แต่กลับซ่อนเร้นความผิดของตนเองไว้ เหมือนนักพนันขี้โกงที่ซ่อนไพ่ไว้ในมือ
คำอธิบายเชิงลึก
พระพุทธองค์ทรงแสดงพระธรรมบทนี้ใกล้เมืองภัคคียะ เกี่ยวกับอุบาสกชื่อ 'ราม' ในขณะที่เขากำลังเดินทางไปเข้าเฝ้าพระพุทธองค์ เขาถูกกลุ่มนักบวชต่างลัทธิขัดขวางและด่าทอพระพุทธเจ้า เมื่อเขานำเรื่องนี้มากราบทูล พระพุทธองค์จึงทรงชี้ให้เห็นว่า บุคคลเหล่านั้นถนัดแต่การเปิดโปงความผิดผู้อื่นแต่ปกปิดความผิดตนเอง เปรียบเหมือนคนฝัดข้าวที่คอยแยกแยะกากเดนของผู้อื่น แต่กลับซ่อนความผิดของตนเองเหมือนนักพนันที่ซ่อนไพ่ คำสอนนี้สะท้อนสภาวะจิตใจของมนุษย์ที่มีอัตตาและยึดติดในตนเอง จนมักเพ่งโทษผู้อื่นมากกว่าส่องกระจกดูใจตน พระพุทธองค์ทรงสอนให้ผู้ปฏิบัติธรรมย้อนกลับมาตรวจสอบความบกพร่องของตนเองอย่างเคร่งครัด แทนที่จะคอยจับผิดผู้อื่น เพื่อเป็นการชำระจิตใจให้สะอาดและเป็นทางไปสู่ความพ้นทุกข์ที่แท้จริง
สวัสดีค่ะ
พระพุทธองค์ทรงสอนในพระธรรมบทนี้ว่า มนุษย์มักมองเห็นความผิดของผู้อื่นได้ง่ายดาย เหมือนการโปรยแกลบที่เปิดเผยทุกสิ่ง แต่กลับมองไม่เห็นหรือปกปิดความผิดของตนเอง เหมือนนักพนันที่ซ่อนลูกเต๋าไว้ไม่ให้ใครเห็น
เรื่องราวนี้เกิดขึ้นเมื่ออุบาสก 'ราม' ถูกนักบวชต่างลัทธิด่าทอพระพุทธเจ้า พระพุทธองค์จึงทรงชี้ให้เห็นว่า คนเหล่านั้นมักเพ่งโทษผู้อื่น แต่ปกปิดความบกพร่องของตนเอง คำสอนนี้เตือนให้เราหันกลับมาพิจารณาตรวจสอบความผิดพลาดของตนเองอย่างจริงจัง แทนที่จะมัวแต่จับผิดผู้อื่น เพื่อชำระจิตใจให้บริสุทธิ์และก้าวสู่ความพ้นทุกข์ที่แท้จริง
เราได้ตรวจสอบความบกพร่องของตนเองในวันนี้แล้วหรือยังคะ?