ที่ใดมีความยินดี ที่นั่นมีโศก ที่ใดมีความยินดี ที่นั่นมีภัย เมื่อไม่มีความยินดีเสียแล้ว โศก ภัย ก็ไม่มี
ความเศร้าโศกเกิดมาจากความกำหนัดยินดี ความกลัวเกิดมาจากความกำหนัดยินดี สำหรับผู้ที่ปราศจากความกำหนัดยินดีโดยสิ้นเชิงแล้ว ย่อมไม่มีความเศร้าโศก แล้วความกลัวจะมีมาจากไหน
คำอธิบายเชิงลึก
พระธรรมบทนี้พระพุทธองค์ทรงแสดงที่เมืองเวสาลี เกี่ยวกับพวกเจ้าลิจฉวีซึ่งมีรูปร่างงดงามราวกับเทวดา แต่กลับต้องบาดเจ็บล้มตายเพราะมัวเมาในตัณหาและต่อสู้แย่งชิงหญิงสาวกัน พระพุทธองค์จึงทรงสอนว่าที่ใดมีความกำหนัดยินดี (กามตัณหา) ที่นั่นย่อมมีความทุกข์และความเดือดร้อน ความอยากอันประกอบด้วยกิเลสย่อมทำลายคุณธรรมและนำมาซึ่งความเสียหาย ในทางธรรมมีการจำแนกความอยากออกเป็นสองประเภท คือ ความอยากที่ประกอบด้วยกิเลสและกุศลฉันทะ (ความอยากในทางดี) เพื่อที่จะหลุดพ้นจากทุกข์และภัยทั้งปวง มนุษย์ควรฝึกฝนความสันโดษ ลดละความโลภ และขจัดความยึดติดในกามคุณอันเป็นบ่อเกิดแห่งความกลัวและความกังวลทั้งปวง
สวัสดีค่ะ TU ยินดีช่วยเหลือคุณในการทำความเข้าใจพระธรรมบทนี้ค่ะ
พระพุทธองค์ทรงสอนว่า ความเศร้าโศกและความกลัวล้วนเกิดจากความกำหนัดยินดี หรือกามตัณหา เมื่อเรายึดติดในความสุขทางโลก ความอยากเหล่านั้นจะนำมาซึ่งความทุกข์และความเดือดร้อน เหมือนเรื่องราวของเจ้าลิจฉวีที่ต้องบาดเจ็บล้มตายเพราะมัวเมาในตัณหา
การปราศจากความกำหนัดยินดีโดยสิ้นเชิง จึงเป็นหนทางสู่การหลุดพ้นจากความเศร้าโศกและความกลัวทั้งปวง เราควรฝึกฝนความสันโดษ ลดละความโลภ และขจัดความยึดติดในกามคุณ เพื่อให้ใจสงบและเป็นอิสระจากภัยทั้งปวงค่ะ
คุณรู้สึกอย่างไรกับคำสอนนี้คะ?