คำอธิบายเชิงลึก

คาถานี้มีที่มาจากเรื่องของพระปธานิกติสสะเถระ ผู้สั่งให้ภิกษุ 500 รูปไปปฏิบัติธรรมอย่างเคร่งครัดในป่า ในขณะที่ตนเองแอบไปหาที่สงบเพื่อหลบนอน เมื่อภิกษุกลับมาด้วยความเหนื่อยล้า ท่านก็ดุด่าและไล่ให้กลับไปปฏิบัติธรรมอีก แล้วตนเองก็กลับไปนอนต่อ เมื่อภิกษุทั้งหลายทราบถึงความหน้าไหว้หลังหลอกนี้ จึงนำความไปกราบทูลพระพุทธเจ้า พระพุทธองค์ทรงตำหนิติเตียนท่าน โดยทรงสอนว่าบุคคลไม่สามารถชี้นำผู้อื่นได้หากยังไม่สามารถควบคุมตนเองได้เสียก่อน คำอธิบายนี้ชี้ให้เห็นถึงข้อบกพร่องสากลของผู้นำที่จอมปลอม ซึ่งเรียกร้องระเบียบวินัยและการทำงานหนักจากผู้น้อย แต่ตนเองกลับหมกมุ่นอยู่กับความเกียจคร้านและความสะดวกสบาย ภาวะผู้นำที่แท้จริงต้องอาศัยการทำให้ดูเป็นแบบอย่าง หากปราศจากความซื่อสัตย์ต่อตนเองและการควบคุมตนเองแล้ว การสั่งสอนผู้อื่นไม่เพียงแต่จะไร้ผล แต่ยังเป็นการทำลายหมู่คณะอย่างร้ายแรงอีกด้วย