ควรปฏิบัติตนให้ดีก่อน แล้วค่อยสอนคนอื่น บัณฑิตเมื่อทำได้อย่างนี้ จึงจะไม่สร้างมลทินแก่ตน
บุคคลควรตั้งตนไว้ในสิ่งที่สมควรเสียก่อน จึงค่อยพร่ำสอนผู้อื่น บัณฑิตทำเช่นนี้ย่อมไม่ถูกติเตียน
คำอธิบายเชิงลึก
คาถานี้ตรัสปรารภพฤติกรรมของพระอุปนันทเถระ ผู้เป็นนักเทศน์ฝีปากเอกที่สอนให้ผู้อื่นรู้จักมักน้อยสันโดษ แต่ตนเองกลับมีความโลภ สะสมของบริจาคและกอบโกยสิ่งของที่ดีที่สุดไว้ พระพุทธเจ้าทรงตำหนิความหน้าไหว้หลังหลอกของท่าน โดยชี้ให้เห็นว่าครูบาอาจารย์ที่แท้จริงต้องประพฤติตนให้อยู่ในร่องในรอยก่อนที่จะไปสั่งสอนผู้อื่น คำอธิบายนี้ยังเป็นการเตือนสติถึงผู้นำที่จอมปลอม ไม่ว่าจะในทางศาสนาหรือสังคม ที่ใช้คำพูดสวยหรูเพื่อหาผลประโยชน์ส่วนตน ในขณะที่การกระทำกลับเต็มไปด้วยความยึดติดทางโลก การสั่งสอนธรรมะจะเกิดผลและมีความศักดิ์สิทธิ์ก็ต่อเมื่อผู้สอนได้ประพฤติปฏิบัติตามคุณธรรมที่ตนสอนอย่างแท้จริง การเป็นผู้นำทางศีลธรรมที่แท้จริงต้องมีความสอดคล้องกันอย่างเคร่งครัดระหว่างคำพูดและการกระทำ
สวัสดีค่ะ
พระพุทธองค์ทรงสอนในคาถาที่ 158 นี้ว่า **"บุคคลควรตั้งตนไว้ในสิ่งที่สมควรเสียก่อน จึงค่อยพร่ำสอนผู้อื่น บัณฑิตทำเช่นนี้ย่อมไม่ถูกติเตียน"**
คาถานี้เน้นย้ำถึงความสำคัญของการปฏิบัติตนให้ดีงามก่อนที่จะไปสอนผู้อื่น เหมือนกับเรื่องราวของพระอุปนันทเถระที่สอนให้ผู้อื่นมักน้อยสันโดษ แต่ตนเองกลับมีความโลภ การสอนธรรมะจะเกิดผลและมีความศักดิ์สิทธิ์ก็ต่อเมื่อผู้สอนได้ประพฤติปฏิบัติตามคุณธรรมที่ตนสอนอย่างแท้จริง การเป็นผู้นำทางศีลธรรมที่แท้จริงต้องมีความสอดคล้องกันอย่างเคร่งครัดระหว่างคำพูดและการกระทำ
คุณคิดว่าการปฏิบัติตนให้สอดคล้องกับคำสอนที่เราให้ผู้อื่นมีความสำคัญอย่างไรคะ?