คำอธิบายเชิงลึก

พระพุทธองค์ทรงแสดงพระคาถานี้ ณ พระวิหารเชตวัน ปรารภพระกาลุทายี ผู้มักกล่าววาจาไม่เหมาะสมและไม่ถูกกาลเทศะเนื่องจากขาดการศึกษา พระพุทธองค์ทรงอธิบายว่าในอดีตชาติ พระกาลุทายีเคยเป็นชาวนาที่ใช้เวลาถึงหนึ่งปีในการท่องจำคาถาสั้นๆ เพื่อขอโคตัวใหม่จากพระราชา แต่เมื่อไปอยู่ต่อหน้าพระราชา เขากลับพูดผิดพลาดเป็นขอให้พระราชาเอาโคตัวที่เหลืออยู่ของเขาไปแทน ผ่านเรื่องราวนี้ พระพุทธองค์ทรงเน้นย้ำถึงความสำคัญของการเจริญปัญญา ในทางพระพุทธศาสนา ลำพังศรัทธาเพียงอย่างเดียวนั้นไม่เพียงพอ ต้องอาศัยปัญญาเป็นเครื่องนำทาง หากปราศจากการศึกษาและการประยุกต์ใช้ธรรมะ บุคคลก็ย่อมแก่ชราลงทางร่างกายดุจโคถึกที่เติบโตแต่เพียงขนาดตัวและกล้ามเนื้อ แต่กลับหยุดนิ่งทางสติปัญญาและจิตวิญญาณ ทรัพย์สมบัติที่แท้จริงไม่ใช่สิ่งของทางวัตถุซึ่งอาจสูญหายได้ง่าย แต่คือความรู้และปัญญาอันยั่งยืนที่บุคคลสั่งสมไว้