พระเสขะจักครองแผ่นดินนี้ พร้อมทั้งยมดลกและเทวโลก พระเสขะจักเลือกเฟ้นพระธรรมบท ที่ทรงแสดงไว้ดีแล้ว เหมือนนายมาลาการผู้ฉลาด เลือกเก็บดอกไม้
พระเสขบุคคลย่อมพิชิตแผ่นดินนี้ ยมโลกนี้ และเทวโลกนี้ได้ พระเสขบุคคลย่อมแสดงบทธรรมที่แสดงไว้ดีแล้วให้สมบูรณ์ ดุจนายมาลาการผู้ฉลาดร้อยกรองพวงมาลัย
คำอธิบายเชิงลึก
พระพุทธองค์ทรงเปิดเผยว่าผู้ใดเป็นผู้พิชิตแผ่นดิน ยมโลก (อบายภูมิ) และเทวโลก ผู้นั้นคือ 'พระเสขบุคคล' (ผู้ยังต้องศึกษา) ซึ่งหมายถึงผู้ที่บรรลุธรรมใน ๓ ขั้นแรก ได้แก่ พระโสดาบัน พระสกทาคามี และพระอนาคามี เหตุใดท่านเหล่านี้จึงพิชิตภพภูมิเหล่านี้ได้? เพราะท่านได้เห็นสัจธรรมสูงสุดและขจัดความหลงผิด ทำลายวงจรแห่งเหตุและผลที่ถูกขับเคลื่อนด้วยอวิชชา ด้วยเหตุนี้ พระพุทธองค์จึงตรัสว่า: 'พระเสขบุคคลย่อมแสดงบทธรรมที่แสดงไว้ดีแล้วให้สมบูรณ์ ดุจนายมาลาการผู้ฉลาดร้อยกรองพวงมาลัย' นี่คือคำตอบของพระพุทธองค์ต่อคำถามที่ตั้งไว้ในพระคาถาก่อนหน้านี้
ในพระคาถานี้ พระพุทธองค์ทรงอธิบายว่า "พระเสขบุคคล" คือผู้ที่ยังต้องศึกษาและปฏิบัติธรรมต่อไป ได้แก่ พระโสดาบัน พระสกทาคามี และพระอนาคามี ท่านเหล่านี้สามารถ "พิชิต" โลกมนุษย์ ยมโลก และเทวโลกได้ เพราะท่านได้เห็นสัจธรรมและเริ่มขจัดความหลงผิด ทำให้หลุดพ้นจากวงจรแห่งทุกข์
พระเสขบุคคลจะเลือกเฟ้นและทำความเข้าใจพระธรรมบทที่พระพุทธองค์ทรงแสดงไว้ดีแล้ว เหมือนนายมาลาการผู้ฉลาดที่เลือกเก็บดอกไม้มาจัดเป็นพวงมาลัยอย่างประณีต นั่นคือการปฏิบัติธรรมอย่างแยบคายเพื่อบรรลุธรรมขั้นสูงต่อไป
คุณรู้สึกอย่างไรกับแนวคิดเรื่องการ "พิชิต" โลกด้วยการปฏิบัติธรรม?