อตุลเอย เรื่องอย่างนี้มีมานานแล้ว มิใช่เพิ่งจะมีในปัจจุบันนี้ อยู่เฉยๆเขาก็นินทา พูดมาก เขาก็นินทา พูดน้อย เขาก็นินทา ไม่มีใครในโลก ที่ไม่ถูกนินทา
ดูก่อนอตุละ นี่เป็นธรรมเนียมโบราณ ไม่ใช่เพิ่งมีในวันนี้ คนเขาย่อมติเตียนผู้นิ่ง ผู้พูดมาก และผู้พูดพอประมาณ ในโลกนี้ไม่มีใครเลยที่ไม่ถูกติเตียน
คำอธิบายเชิงลึก
พระธรรมบทนี้ตรัสขึ้นที่เชตวันมหาวิหาร เกี่ยวกับอุบาสกชื่ออตุละและพวกพ้องที่รู้สึกไม่พอใจพระเถระหลายรูปเนื่องจากวิธีการสอนที่แตกต่างกันไป ทั้งความเงียบของพระเรวตะ ความละเอียดละออของพระสารีบุตร และความย่อกระชับของพระอานนท์ พระพุทธองค์จึงทรงชี้ให้เห็นว่าการถูกนินทาสรรเสริญเป็นเรื่องธรรมดาของโลก แม้แต่พระพุทธองค์เองก็ยังหลีกเลี่ยงไม่ได้ ทรงสอนให้รู้จักอดทนและไม่หวั่นไหวต่อคำวิพากษ์วิจารณ์ของผู้อื่น แต่ให้มุ่งเน้นการพัฒนาตนเองและการปฏิบัติธรรมเป็นสำคัญ
พระพุทธองค์ทรงตรัสกับอุบาสกชื่ออตุละว่า การถูกนินทาหรือสรรเสริญเป็นเรื่องปกติที่เกิดขึ้นมานานแล้ว ไม่ใช่เรื่องใหม่ ไม่ว่าเราจะนิ่งเฉย พูดมาก หรือพูดน้อย ก็ย่อมมีคนติเตียนได้เสมอ ไม่มีใครในโลกที่ไม่เคยถูกนินทาเลย แม้แต่พระพุทธองค์เองก็ยังทรงถูกนินทา
พระธรรมบทนี้สอนให้เราเข้าใจธรรมชาติของโลก และไม่หวั่นไหวต่อคำวิพากษ์วิจารณ์ของผู้อื่น แต่ให้มุ่งเน้นการพัฒนาตนเองและการปฏิบัติธรรมเป็นสำคัญ
คุณรู้สึกอย่างไรเมื่อได้ยินคำนินทา?