คำอธิบายเชิงลึก

พระธรรมบทนี้เปรียบเทียบผลของการคบหาสมาคมระหว่างคนพาลกับบัณฑิต พระพุทธองค์ทรงอธิบายว่าการคบคนพาล ผู้กระทำตามใจตนเองขาดสติและไร้ศีลธรรม ย่อมนำมาซึ่งความทุกข์ระทมเปรียบเสมือนการอาศัยอยู่กับศัตรู ในทางตรงกันข้าม การได้อยู่ใกล้ชิดกับบัณฑิต ผู้เปี่ยมด้วยปัญญาและความเมตตา ย่อมนำมาซึ่งความสุขและความอบอุ่นใจเสมือนการได้พบญาติมิตรที่รัก ยิ่งไปกว่านั้น นี่คือหลักธรรมสอนใจว่า 'คนพาล' ในที่นี้ยังหมายถึงอวิชชาและความมืดบอดในจิตใจตนเอง ส่วน 'บัณฑิต' คือสติปัญญาและการตื่นรู้ การแสวงหากัลยาณมิตรและการหลีกเลี่ยงจากความมืดบอดทั้งภายในและภายนอกจึงเป็นหนทางสู่ความสุขที่แท้จริง